Internet & recht of krom?

Friday, 19 October 2007 – 16:10

Het recht in Nederland bestaat al vele jaren en op wat aanpassingen en toevoegingen na, zit er weinig beweging in. Nou ja, in ieder geval te weinig. Tegelijkertijd heeft de automatisering wel gestagneerd, maar nooit stil gestaan. De afgelopen tijd is de combinatie van die twee dan ook veel in het nieuws. De privacy is online slecht geregeld en het laat de gemiddelde Nederlander ook koud. Dat soms solliciteren wat lastiger is of dat men slachtoffer wordt van phising, neemt men op de koop toe. Wat nog mij echter meer verbaast zijn de rechtzaken tussen Funda en Jaap en nu ook AutoTrack en GasPedaal.
Voor wie het nieuws niet gevolgd heeft: Funda.nl is een van de grootste websites met woningaanbod, voornamelijk van NVM makelaars. Niet zo gek, aangezien de website wordt beheert door dezelfde makelaarsvereniging. Jaap.nl biedt eveneens de mogelijkheid het woningaanbod te doorzoeken en crawlt hiervoor ook de website van Funda af. Bezoekers van Jaap.nl kunnen dus wel huizen op Funda vinden, andersom niet.
Een soortgelijk fenomeen voor AutoTrack en GasPedaal: AutoTrack.nl heeft een grote database met tweede hands autoaanbod, van diverse garages die per advertentie betalen. GasPedaal.nl is een zoekmachine die het aanbod van diverse autohandel websites doorzoekt.
Het probleem volgens de Funda & AutoTrack (hierna de aanklagers) is het mislopen van inkomsten, omdat de zoeksites (Jaap & GasPedaal) de site van de aanklagers in een frame inladen bij het tonen van resultaten. Het zogenaamde framen. Hierdoor zou men inkomsten mislopen. In de zaken beroept men zich vooral op het auteursrecht en AutoTrack probeert dit te versterken met een beroep op het geschriftenrecht en databaserecht.

Nu vraag ik (en velen met) mij af wanneer en waarom men zich kan beroepen op het auteursrecht en wanneer die vlieger niet op gaat. De diverse zoekmachines zoals Google, Yahoo en Windows Live! worden niet op het matje geroepen terwijl zij wel sites indexeren en ook resultaten inframen of voorzien van hun eigen header.
Daarnaast kunnen de aanklagers zich op diverse manieren weren van hun concullegas, maar verzuimen dat en roepen hen voor het gerecht. En als ze dat wel zouden doen, moeten ze dan de zoekmachines ook niet blokkeren?

De mogelijkheden om de concurrenten te blokkeren:

  1. Blokkeer het IP-adres en / of de user-agent van de crawlers.
  2. Installeer een framebreaker: een klein script dat controleert of de webpagina wel de enige is die in de browser van de bezoeker getoond wordt. Indien dat niet het geval is, wordt de bezoeker alsnog doorgestuurd naar de pagina, maar dan zonder het frame van de concurrent.
  3. Blokkeer bezoekers die afkomstig zijn van het domein van de concurrent.

De mogelijkheden om zoekmachines te weren:

  1. Het maken van een robots.txt, waarin staat dat de pagina’s niet geïndexeerd mogen worden.
  2. Het maken van een XML sitemap.

Mijn inziens doen de zoekmachines hetzelfde als de zoeksites: het indexeren van webpagina’s en de mogelijkheid aanbieden deze database te doorzoeken, waar naast de zoekresultaten veelal advertenties worden getoond. Enig verschil tussen de zoekmachines en de zoeksites, is dat de zoekmachines zo’n beetje alle sites met diverse onderwerpen indexeren en de zoeksites specifiek de huizensites af gaan.
Aangezien de aanklagers veel bezoekers krijgen via de websites van de zoeksites, zullen zij niet zijn overgegaan tot het blokkeren van de zoeksites of hun bezoekers. Zouden zij dat wel doen, dan vind ik ook dat je rechtlijnig moet zijn en ook de zoekmachines zouden moeten blokkeren. Waarschijnlijk denk je nu: wat een onzin, dat doet geen enkele site. Maar verklaart dat dan niet ten dele dat de zoeksites juist zorgen voor extra omzet, in plaats van omzetderving? Bovendien moeten de aanklagers het vooral hebben van de abonnementen / tarieven voor het plaatsen van een advertentie en niet van de additionele reclame banners. De adverteerders (garagehouders / makelaars) zijn gediend bij een zo groot mogelijk aantal bezoekers (potentiële kopers).
Hetgeen wat wel in te brengen is tegen bovenstaand argument is dat de aanklagers zich tegenover de adverteerder niet echt kunnen onderscheiden. Zij hebben immers geen invloed op de manier waarop resultaten getoond worden op de zoeksites.

Mijn tweede vraag is wanneer en waarom een beroep op auteursrecht (of databaserecht) geldig moet zijn. De sites met een database bevat vaak feiten die elders ook terug te vinden zijn. Bijvoorbeeld: een bepaald huis heeft 3 slaapkamers. Dat staat op de site, maar door het huis te bezoeken kun je dit ook constateren. Een bepaalde auto heeft 3 deuren. Ook dat is met een eenvoudig bezoek te constateren. Of denk aan een specificatie van een elektronica product: deze zijn vaak terug te vinden op de website of folder van de fabrikant. Ook een bezoek aan de winkel zou de specificaties moeten verkrijgen. Als een website deze informatie van jouw site zou indexeren en in eigen jasje zou tonen, bewijs dan maar eens dat die informatie van jou af komt en bijvoorbeeld niet van een ander. Expres invoerfouten maken, je bezoeker verkeerde informatie verschaffen en zo je eigen reputatie op het spel zetten?

Om eerlijk te zijn weet ik het niet. Maar ik denk dat de rechters in Nederland het ook niet weten of zich zullen laten leiden door het auteursrecht zoals het nu is. Daarbij niet kijkend naar wat technisch ook mogelijk is, of nagaan of er soortgelijke dienstverleners zijn waar geen aanklacht tegen wordt ingediend.
De grote vraag is niet alleen wat denkt de rechter, maar ook wat denk jij?

Post a Comment